Tuinkalender november 2017

tuinkalender november - herfstblad - Vicas Tuinontwerpen

November 2017: Klaar voor de winter

  • Tuin winterklaar maken?
  • Snoeien hoeft nog niet
  • Bloedende bomen?
  • Deze niet snoeien
  • Als het gaat vriezen
  • Bladverliezende struiken en bomen verplanten
  • Bodem verbeteren met compost
  • Voorjaarsbollen planten
  • Overige klusjes
Anemone 'Honorine Jobert' - herfstanemoon - tuinkalender oktober

Herfstanemoon

TUIN WINTERKLAAR MAKEN?

Vroeger werden vaak in de herfst alle vaste planten afgeknipt, maar het is beter om hiermee te wachten tot het voorjaar. Waarom is dat? Ten eerste omdat de tuin zo ’s winters aantrekkelijker blijft met prachtige wintersilhouetten. Ten tweede omdat blad en stengels een natuurlijke vorstbescherming vormen. En ten derde omdat het overwinteringsplaatsen en schuilplaatsen zijn voor allerlei diertjes. Laat afgevallen blad in de border dus vooral liggen (maar hark het wel van het gazon af).

Planten die snel omwaaien, en ook rozen en lavendel mogen wel iets ingekort worden, in het voorjaar volgt dan de echte snoei. Op kleigrond mag een laagje compost aangebracht worden, op zandgrond is het beter om dat in het voorjaar te doen.

Betula papyrifera - tuinkalender november - Vicas Tuinontwerpen

Wachten met snoeien

SNOEIEN HOEFT NOG NIET

Bij de meeste soorten bomen en struiken kunt u het snoeien het best uitstellen tot maart. Bladverliezende soorten mogen wel gesnoeid worden, maar het is beter om hiermee te wachten. De tuin is zo minder kaal in de winter en biedt schuilplaatsen voor allerlei dieren. 
Wilt u het werk spreiden, zodat het in het voorjaar minder druk is? Bladverliezende bomen mogen gesnoeid worden, mits het niet vriest. Voor snoei van leibomen is de winter een prima periode. Laat de gesnoeide takken de hele winter op hoopjes liggen als schuilplaats voor egels en andere beestjes. Er is één bijzondere categorie die juist nu gesnoeid moet worden: de “bloedende” bomen:

esdoorn - foto Vicas Tuinontwerpen

Esdoorn tijdig snoeien

BLOEDENDE BOMEN??

Dat klinkt griezelig, bloedende bomen. Dit zijn soorten waarbij de sapstroom al vroeg in de winter op gang komt. Hieronder vallen alle esdoorns (Acer), druif, walnoot (Juglans), vleugelnoot (Pterocarya), haagbeuk (Carpinus, niet te verwarren met de beuk Fagus) en berk. Die moeten juist nu gesnoeid worden. U mag ze nog snoeien tot eind december. Als ze daarna nog gesnoeid worden gaan de snoeivlakken ‘bloeden’ (sap verliezen), wat ze in het ergste geval niet overleven.

hulst - Ilex aquifolium - tuinkalender Vicas Tuinontwerpen

Groenblijvend: niet snoeien

DEZE NIET SNOEIEN

Groenblijvende struiken en bomen mogen nu niet meer gesnoeid worden. Alle groenblijvende soorten hebben het in de winter zwaar, doordat ze via de bladeren vocht blijven verdampen terwijl er via de wortels minder water opgenomen kan worden. Ook niet snoeien: fruitbomen van het geslacht Prunus (pruim, kers, perzik, nectarine, amandel) vanwege de verhoogde kans op een ziekte. Voorjaarsbloeiende struiken worden pas na de bloei gesnoeid, omdat anders de bloemknoppen weggeknipt worden.  Lastige materie? In het voorjaar zijn er weer snoeicursussen, waarin verschillende snoeitechnieken en heestergroepen behandeld worden.

Viburnum davidii - tuinkalender Vicas Tuinontwerpen

Het kan al vriezen

ALS HET GAAT VRIEZEN

’s Nachts kan het al vriezen, en vorstgevoelige planten hebben dan extra bescherming nodig. De ene soort bevriest al bij 3 graden vorst, de andere kan wel -12 °C verdragen. Potten die kapot kunnen vriezen moeten nu binnen gezet worden. Tip: Bekleed de pot aan de binnenkant met noppenfolie. Dit vormt een onzichtbare isolatielaag.

Struiken kunnen ingepakt worden met vliesdoek of jute, lagere planten kunnen afgedekt worden met afgevallen blad of coniferentakken. Haal het weg zodra het kan, zodat de plant voldoende licht en zuurstof krijgt. Groenblijvende planten hebben het ’s winters zwaarder dan bladverliezende, vanwege de verdamping via de bladeren. Bij strenge vorst en veel wind kunnen ze geholpen worden door een beetje lauw water te geven.

Een stamroos wordt ingepakt rond het oculatiepunt (waar de takken uit de onderstam komen). Snoei eerst de takken terug tot ongeveer 30 cm, trek een donkere plastic zak over de kroon, vul deze met stro, en bind hem dicht. Doe dit pas als het langere tijd meer dan 5 graden vriest, en haal het weg als de temperatuur weer stijgt.

Tuinkalender november - foto Vicas Tuinontwerpen

Rozenbottels

BLADVERLIEZENDE STRUIKEN EN BOMEN VERPLANTEN

Bladverliezende bomen en struiken kunnen tussen november en april geplant of verplant worden, mits de grond niet bevroren is. Begin met het terugsnoeien van een derde van de takken. Bij jonge exemplaren kunt u eenvoudig de kluit ruim uitgraven en herplanten. Voor oudere exemplaren is het beter dit in fasen te doen: eerst rondom de wortels afsteken, en pas het volgend jaar verplaatsen. In de tussentijd hebben de wortels dan nieuwe haarwortels aangemaakt, zodat de boom of struik beter zal aanslaan. Groenblijvende struiken mogen niet ’s winters verplaatst worden.

vliegenzwam - foto Vicas Tuinontwerpen

Vliegenzwam

BODEM VERBETEREN MET COMPOST

Jaarlijks een laag compost aanbrengen in de borders is heel goed voor de bodemstructuur. Tuiniert u op zandgrond? Dan is het najaar het beste moment hiervoor. Op kleigrond kunt u dit beter in het voorjaar doen. Laat afgevallen blad in de borders liggen. Het wordt vanzelf compost én het beschermt de planten tegen vorst.

VOORJAARSBOLLEN PLANTEN

Ook deze maand kunnen nog bloembollen geplant worden, zolang de grond niet bevroren is. Probeer behalve de bekende sneeuwklokjes, krokussen, narcissen en tulpen eens een minder bekende soort als sneeuwroem (Chionodoxa) of kievitsbloem (Fritillaria).

OVERIGE KLUSJES

Lange uitlopers van klimop, blauwe regen of klimrozen kunt u tot de helft inkorten, maar bewaar het echte snoeiwerk  tot het voorjaar. Nu is ook een goed moment om wat onderhoudsklussen te doen, zoals het behandelen van tuinmeubilair, het schoonmaken en oliën van gereedschap, kranen aftappen en de vijverpomp vorstvrij opslaan.

tuinkalender-tuinonderhoud-snoeien

TUINKALENDER

Ook maandelijks deze tips per e-mail ontvangen? Meld u aan voor de gratis tuinkalender!
 
Geef uw e-mailadres door:

 


Reageren is niet mogelijk